Begraafplaatsen en gedenkparken

Begraafplaatsen en gedenkparken

Kengetallen

De gemeente heeft zeven gemeentelijke begraafplaatsen in eigendom (circa 6000 graven). Begraafplaats Papesteeg in Tiel is de grootste met ruim 3000 graven. Op deze begraafplaats is een aula aanwezig. Daarnaast heeft de gemeente de Joodse begraafplaats, als gevolg van een privaatrechtelijke overeenkomst, in onderhoud. Niet alle begraafplaatsen zijn nog actief. Actieve begraafplaatsen zijn: Papesteeg, Wadenoijen, Kapel-Avezaath en Zennewijnen. Monumentale begraafplaatsen zijn: Ter Navolging (rijksmonument), Drumpt en de Joodse begraafplaats (rijksmonument). Begraafplaats Ter Navolging is in 2015 heropend voor nieuwe grafuitgiften en asverstrooiingen. Begraafplaats Kloosterhof is per 1 januari 2014 gesloten voor het bijzetten van personen. Daarnaast heeft de raad het voornemen uitgesproken om deze begraafplaats per 1 januari 2024 op te heffen. Jaarlijks vinden er gemiddeld 75 uitvaarten plaats: ruim 80% op begraafplaats Papesteeg, circa 16% in de dorpen en incidenteel op een monumentale begraafplaats.

Het beleidskader

In 2010 is de Ontwikkel- en Beheervisie Begraafplaatsen gemeente Tiel 2010-2020 door de raad vastgesteld. Voor begraafplaats Ter Navolging (rijksmonument) is deze visie uitgewerkt in een activeringsplan, welke in 2014 door het college is vastgesteld.

Het juridische kader is vastgelegd in de Verordening op het beheer en gebruik van de gemeentelijke begraafplaatsen in de gemeente Tiel 2010 (raadsbesluit) en het bijbehorende Uitvoeringsbesluit gemeentelijke begraafplaatsen gemeente Tiel 2014 (collegebesluit). Tarieven worden geheven conform de Verordening lijkbezorgingsrechten 2014 (raadsbesluit). Voor de hoogte van de tarieven wordt het regionale gemiddelde als norm gehanteerd.

De begraafplaatsen worden onderhouden conform een verzorgd kwaliteitsniveau. Gedenktekens worden door de rechthebbenden zelf onderhouden. Graven waarvan afstand gedaan is of waarvan de rechten aan de gemeente vervallen zijn, worden binnen één jaar bovengronds geruimd (de gedenktekens). Ondergrondse ruimingen vinden incidenteel plaats als de graflocatie opnieuw wordt uitgegeven of als er grootschalig geruimd wordt i.v.m. ruimtetekort.

Ontwikkelingen

Naar verwachting bieden de bestaande begraafplaatsen tot minimaal 2040 voldoende grafcapaciteit. Kostbare uitbreidingen zijn voorlopig niet noodzakelijk. Wel dient er regelmatig geruimd te worden (gemiddeld circa 15 graven per jaar). Doorontwikkeling van de actieve begraafplaatsen tot functionele gedenkparken met een kostendekkende exploitatie is een belangrijke doelstelling. Niet het begraven, maar 'gedenken' staat centraal. Voor de drie monumentale begraafplaatsen is het behoud van dit bijzondere culturele erfgoed het belangrijkste doel.

Financiën

In 2007 is besloten een scheiding aan te brengen tussen actieve en monumentale begraafplaatsen. Bij de actieve begraafplaatsen wordt gestreefd naar kostendekkendheid. Er is in 2010 een kostendekking met de raad afgesproken van minimaal 70%. De exploitatie is sterk verbeterd. In 2010 waren de actieve begraafplaatsen voor 56% kostendekkend. De afgelopen 5 jaar lag dit percentage gemiddeld op 75%, wat neerkomt op een relatief klein exploitatietekort van circa € 73.000 (lasten circa € 295.000 per jaar en baten circa € 222.000 per jaar). De lasten voor het beheren van de monumentale en non-actieve begraafplaatsen zijn gemiddeld € 62.000 per jaar. Hier staan nauwelijks inkomsten tegenover.